Ali Erbaş’tan Ksü’de Bilgi Ve Bilinç Vurgusu

Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi (KSÜ), eski Diyanet İşleri Başkanı Prof. Dr. Ali Erbaş’ı “İslam’ın Işığında Bilgiden Bilince” başlıklı konferansta ağırladı. Yunus Emre Kongre ve Kültür Merkezi’nde düzenlenen programda; İslam medeniyetinin bilimsel birikimi, bilginin insan hayatındaki yeri ve ilmin toplumsal faydaya dönüştürülmesi ele alındı.

Akademisyenler ve öğrencilerin yoğun ilgi gösterdiği konferansa KSÜ Rektörü Prof. Dr. İbrahim Taner Okumuş, Kahramanmaraş İl Müftüsü Dr. Hasan Hüseyin Güller, İlahiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ahmet Abay ile üniversitenin akademik kadrosu katıldı.

Program, İlahiyat Fakültesi Öğretim Görevlisi Abdussamed Söyler’in Kur’an-ı Kerim tilavetiyle başladı. Açılış konuşmasını yapan İlahiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ahmet Abay, bilgi, bilinç ve ibadet arasındaki ilişkiye dikkat çekti. Abay, bilginin insanın davranışlarına ve düşünce dünyasına yansımasının önemini anlattı.

Erbaş’tan Kahramanmaraş’ın Tarihine Vurgu

Konferansta konuşan Prof. Dr. Ali Erbaş, sözlerine Kahramanmaraş’a ilişkin hatıralarını paylaşarak başladı. Şehrin tarihî geçmişine ve Millî Mücadele dönemindeki mücadelesine değinen Erbaş, 12 Şubat 2020’de Kahramanmaraş’ın kurtuluşunun 100. yıl dönümü dolayısıyla düzenlenen programa katıldığını hatırlattı.

Erbaş, o programda Ulu Cami minberinden Kahramanmaraş’ın kurtuluş mücadelesini anlattığını ve Millî Mücadele kahramanlarından Rıdvan Hoca’yı andıklarını belirtti. 6 Şubat depremlerinin ardından da Kahramanmaraş’a geldiğini ifade eden Erbaş, depremden etkilenen vatandaşlara yardım amacıyla şehirde birkaç gün bulunduğunu söyledi.

Bilgiden Bilince Geçiş

Konferansın ana başlıklarından birini bilginin bilinçle bütünleşmesi oluşturdu. İslam medeniyetinin ilim ve irfan geleneğine değinen Erbaş, bilim, hikmet ve inanç arasındaki bağın önemini vurguladı.

Kur’an-ı Kerim’in ilk inen ayetlerinde okumaya ve öğrenmeye verilen öneme işaret eden Erbaş, Alak suresinin başlangıcında okumaya, ardından inen Kalem suresinde ise kaleme ve yazıya vurgu yapıldığını ifade etti. Bu iki surenin, Müslümanların hayatında okuma, öğrenme ve yazmanın taşıdığı değeri ortaya koyduğunu belirten Erbaş, İslam medeniyetinin gelişiminde ilim faaliyetlerinin belirleyici rol oynadığını kaydetti.

Abay da konuşmasının açılış bölümünde hac ibadetinin gerçekleştirildiği Arafat, Müzdelife ve Mina üzerinden bilgi, şuur ve kurban kavramlarını değerlendirdi. Arafat’ı bilme, Müzdelife’yi şuur, Mina’yı ise kurban kavramıyla ilişkilendiren Abay, bilginin bilinç düzeyine ulaşması gerektiğini vurguladı.

İslam Medeniyetinde Eğitim Ve Bilim

Hz. Muhammed’in (sav) ilme ve eğitim faaliyetlerine verdiği önemi anlatan Erbaş, ilim öğrenmenin kadın ve erkek bütün Müslümanlar için değer taşıdığını söyledi. Medine’ye hicretin ardından mescidin inşa edilmesi ve burada Suffe adı verilen eğitim ortamının oluşturulmasıyla ilim faaliyetlerinin önemli bir aşamaya ulaştığını belirten Erbaş, Hz. Muhammed’in kendisini muallim olarak tanımlamasının eğitime verilen değeri gösterdiğini dile getirdi.

Medine’de kurulan toplumsal düzen ve Medine Sözleşmesi’nin tarihî önemine de değinen Erbaş, ilk dönemlerde farklı bölgelere giden sahabelerin İslam’ın bilgi ve irfan birikiminin yayılmasına katkı sunduğunu ifade etti. Kudüs, Buhara ve Endülüs’ün tarih boyunca bilim, kültür ve düşünce hayatının önemli merkezleri arasında yer aldığını kaydeden Erbaş, bu birikimin araştırılarak gelecek kuşaklara aktarılması gerektiğini söyledi.

Kudüs Ve Bilimsel Miras

Konuşmasında Kudüs’ün tarihsel geçmişine de yer veren Erbaş, şehrin 1099 yılında Haçlıların eline geçmesiyle başlayan işgal dönemini hatırlattı. Kudüs’ün tarihî ve kültürel önemine dikkat çeken Erbaş, Müslümanların ilim, araştırma ve çalışma alanlarında daha fazla gayret göstermesi gerektiğini vurguladı.

Erbaş, Kudüs’ün tarihî mirasına yönelik hazırlanan Darüsselam projesi hakkında bilgi verdi. Üç ciltlik eser çalışması ve Kudüs belgeseline ilişkin değerlendirmelerini katılımcılarla paylaşan Erbaş, tarihî ve kültürel mirasın korunmasının bilimsel çalışmalarla desteklenmesi gerektiğini belirtti.

Bilginin İnsanlığa Hizmet Etmesi Gerekiyor

İlmin yalnızca bilgi edinmek anlamına gelmediğini söyleyen Erbaş, asıl önemli olanın elde edilen bilgiyi insanlığın yararına kullanmak olduğunu ifade etti. Hz. Muhammed’in faydalı ilim talep etmeyi öğütleyen duasını hatırlatan Erbaş, İslam medeniyetinde bilginin insanlığa hizmet etmesi gerektiği anlayışının öne çıktığını kaydetti.

Harezmi’nin matematik alanındaki çalışmaları ile algoritma kavramının gelişimine değinen Erbaş, İbn Sina’nın tıp ve felsefe alanındaki katkılarını da örnek gösterdi. Müslüman bilim insanlarının matematikten astronomiye, tıptan felsefeye kadar birçok alanda bilim tarihine katkı sunduğunu belirten Erbaş, bu çalışmaların doğru kaynaklarla incelenmesi gerektiğini söyledi.

Batı dünyasında bilimsel düşüncenin tarihsel gelişiminden de örnekler veren Erbaş, astronomi bilgini Giordano Bruno’nun 1600 yılında Roma’da idam edilmesini hatırlattı. Bilimsel gelişmenin araştırma, sorgulama ve bilgi üretme çabasıyla mümkün olduğunu ifade eden Erbaş, özgür araştırmanın önemine dikkat çekti.

Konferansın son bölümünde bilimsel bilginin önemli bir kısmının günümüzde dış kaynaklardan edinilmesi meselesine değinen Erbaş, Müslümanların bilim ve teknoloji alanında daha güçlü bir konuma ulaşabilmesi için araştırma faaliyetlerine ağırlık vermesi gerektiğini söyledi. Bilgi üretiminin artırılması, bilimsel çalışmaların desteklenmesi ve elde edilen birikimin insanlığın yararına sunulması gerektiğini vurguladı.

Hz. Muhammed’in ilmi müminin yitiği olarak nitelendiren sözünü hatırlatan Erbaş, bilginin nerede bulunursa bulunsun aranması, öğrenilmesi ve faydalı amaçlarla kullanılması gerektiğini belirtti.

Programın sonunda Kahramanmaraş İl Müftüsü Dr. Hasan Hüseyin Güller ve İlahiyat Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Ahmet Abay tarafından Prof. Dr. Ali Erbaş’a hediye takdim edildi. Konferans, toplu fotoğraf çekiminin ardından sona erdi.