İmran Khan Neden Hapiste? Suçu Nedir?

Pakistan’ın eski başbakanı İmran Khan, 2023 yılından bu yana çeşitli davalar nedeniyle cezaevinde tutulmaktadır. Khan’ın cezaevinde kalmasının temel nedenlerinden biri, 17 Ocak 2025’te Al-Qadir Trust davasında aldığı 14 yıllık hapis cezasıdır. Aralık 2025’te ise Toshakhana-II olarak bilinen devlet hediyeleri davasında 17 yıl hapis cezasına çarptırılmıştır. Khan suçlamaları reddetmekte ve davaların siyasi amaç taşıdığını savunmaktadır.

İmran Khan’ın tutukluluk süreci tek bir suç dosyasından oluşmamaktadır. Eski başbakan hakkında devlet hediyeleri, yolsuzluk, gizli devlet belgesinin paylaşılması ve 2023 protestolarıyla bağlantılı suçlamalar da dahil olmak üzere farklı davalar yürütülmektedir. Bazı eski mahkûmiyetleri daha sonra kaldırılmış veya askıya alınmış olsa da başka dosyalardaki kararlar nedeniyle cezaevinden çıkamamıştır.

İmran Khan Neden Hapiste? Hangi Suçlardan Ceza Aldı?

İmran Khan’ın hapis süreci 5 Ağustos 2023’te Toshakhana davasındaki mahkûmiyetle başlamaktadır. Pakistan’daki Toshakhana sistemi, devlet görevlilerine verilen yabancı hediyelerle ilgilidir. Khan, başbakanlık döneminde aldığı devlet hediyelerinin değerini bildirmemek ve bu hediyelerin satışıyla ilgili kuralları ihlal etmekle suçlanmıştır. İlk davada üç yıl hapis cezası verilmiş ve Khan tutuklanmıştır. Khan’ın serbest kalmasının önündeki hukuki süreç farklı davalarla devam etmektedir. 2024 yılının başında gizli diplomatik belge olarak bilinen “cypher” dosyasında 10 yıl hapis cezasına çarptırılmıştır. Söz konusu davada Khan’ın Pakistan’ın Washington Büyükelçiliği tarafından gönderilen gizli bir diplomatik yazıyı kamuoyuna açıklamakla suçlandığı belirtilmektedir. İslamabad Yüksek Mahkemesi Haziran 2024’te mahkûmiyeti bozmuştur.

Devlet hediyeleriyle ilgili Toshakhana-I dosyasında da Khan’a 2024 yılında 14 yıl hapis cezası verilmiştir. kararın uygulanması daha sonra askıya alınmıştır. Khan’ın cezaevinde kalması farklı dosyalardaki yargı süreçleri nedeniyle sürmüştür.

Khan ve eşi Bushra Bibi, 2024 yılında evliliklerinin hukuka aykırı olduğu iddiasıyla açılan iddet davasında da yedişer yıl hapis cezasına çarptırılmıştır. İddet, bir kadının boşanma veya eşinin ölümünün ardından yeniden evlenmeden önce beklemesi gereken süreyi ifade etmektedir. İslamabad’daki mahkeme Temmuz 2024'te bu davada ikisini de beraat ettirmiştir.

Khan’ın cezaevinde kalmasında en önemli dosyalardan biri Al-Qadir Trust davasıdır. Davada yaklaşık 190 milyon sterlinlik bir meblağın ve devlet arazisinin yönetimiyle ilgili yolsuzluk suçlamaları bulunmaktadır. 17 Ocak 2025’te Khan 14 yıl, Bushra Bibi ise 7 yıl hapis cezası almıştır. Khan karara itiraz etmiştir. Mayıs 2026'da İslamabad Yüksek Mahkemesi, cezaların askıya alınması yönündeki başvuruları reddederek ana temyiz dosyasının görülmesini bekleme kararı almıştır.

Aralık 2025’te Toshakhana-II davasında yeni bir mahkûmiyet kararı verilmiştir. Khan ve Bushra Bibi, Suudi Arabistan’dan hediye edilen Bulgari mücevher setinin devlet hazinesinden kurallara aykırı biçimde satın alınması ve satılmasıyla bağlantılı suçlamalar kapsamında 17’şer yıl hapis cezasına çarptırılmıştır. iki sanık da suçlamaları reddetmektedir.

Khan’ın siyasi çevresi davaların siyasi saiklerle yürütüldüğünü savunmaktadır. Uluslararası insan hakları kuruluşları da yargı süreçlerinin adilliği konusunda ciddi kaygılar dile getirmiştir. Birleşmiş Milletler'e sunulan 2026 tarihli belgede Khan hakkındaki mahkûmiyetlerin ve yeniden tutuklamaların kronolojisine ilişkin eleştiriler yer almaktadır.

2026 itibarıyla İmran Khan’ın cezaevinde bulunmasının nedeni tek bir mahkûmiyet değildir. Al-Qadir Trust davasındaki 14 yıllık ceza ve Toshakhana-II davasındaki 17 yıllık ceza, mevcut tutukluluk sürecinin başlıca hukuki dayanakları arasında bulunmaktadır. Khan’ın bu kararlara yönelik itirazları ise Pakistan mahkemelerinde devam etmektedir.