İ̇stanbul'da Rekor Yağışın Perde Arkasında Süper El Nino Etkisi

İstanbul, son günlerde okyanus kıyılarında görülene benzer şiddetli fırtına ve sağanak yağışın etkisiyle büyük bir afet yaşadı. Kentte metrekareye 242 kilogram yağış düşerken, son 80 yılın en yoğun su baskınları ve sel felaketlerinden biri meydana geldi. Günlük yaşamı büyük ölçüde durma noktasına getiren yağış, çok sayıda noktada su baskınlarına yol açtı.

Uzmanlar, yağışın zamanlaması ve olağanüstü şiddetini küresel iklim dinamiklerindeki bozulmayla ilişkilendiriyor. Tüm dünyayı etkileyen Süper El Nino da bu olağandışı hava olayının nedenleri arasında gösteriliyor. Pasifik Okyanusu’ndaki yüzey sularının normalden 6 derece daha fazla ısınmasıyla ortaya çıkan bu durumun, atmosferdeki ısı ve nem dengesini etkilediği ifade ediliyor.

Süper El Nino’nun Küresel Etkisi

Pasifik Okyanusu’ndaki aşırı ısınma, okyanus tabanında büyük miktarda enerji birikmesine neden oluyor. Atmosfere salınan yüksek ısı ve nem ise küresel rüzgar yönlerinde değişime yol açıyor. On binlerce kilometre uzakta başlayan bu süreç, Akdeniz Havzası’ndaki fırtına rotalarının Türkiye üzerine yönelmesinde etkili oluyor.

Bu küresel etkilere İstanbul ve çevresindeki yerel hava koşulları da eklenince yağışın şiddeti arttı. Ekim ayında soğuması beklenen Marmara Denizi’nin mevsim normallerinin üzerinde sıcaklıkta kalması, atmosferde yoğun nem birikmesine yol açtı. Balkanlar üzerinden ilerleyen serin hava dalgası, İstanbul üzerindeki sıcak ve nemli hava kütlesiyle karşılaştı. Bunun sonucunda bulutlarda biriken yüksek miktardaki su, kısa sürede kentin üzerine boşaldı.

Şehrin Birçok Noktası Sular Altında Kaldı

Şiddetli sağanak; hastaneler, alışveriş merkezleri, metro istasyonları ve alt geçitler dahil olmak üzere İstanbul’un birçok noktasında su baskınlarına neden oldu. Yağışın etkisi ulaşımda da kendini gösterdi. İstanbul Havalimanı’na iniş yapamayan uçaklar çevre illere yönlendirilirken, itfaiye ekiplerine iki bini aşkın yardım çağrısı ulaştı.

Afetin en acı sonucu ise Fatih ilçesinde yaşandı. Su birikintisindeki elektrik akımına kapılan 14 yaşındaki bir çocuk hayatını kaybetti. Can kaybıyla sonuçlanan olay, yoğun yağış sırasında su birikintilerinin oluşturduğu tehlikeyi bir kez daha ortaya koydu.

Kış Aylarında Ani Taşkın Uyarısı

Mevcut iklim koşulları nedeniyle kış aylarında kar yağışının az, ani sel ve taşkınların ise daha sık görülmesi bekleniyor. Uzmanlar, vatandaşların bu tür hava olaylarında su birikintilerine karşı dikkatli olması gerektiğine işaret ediyor.

Özellikle akan suyun gücü, kısa mesafelerde dahi ciddi risk oluşturabiliyor. Sadece 30 santimetrelik akan suyun bir insanı, 60 santimetrelik suyun ise iki tonluk bir aracı sürükleyebileceği belirtiliyor. İstanbul’da yaşanan son afet, aşırı yağışların hem küresel hava hareketleri hem de bölgesel sıcaklık koşullarıyla birleştiğinde ne denli ağır sonuçlar doğurabileceğini gösterdi.