Kacır Duyurdu: Türkiye Yapay Zeka Alanında 100 Bin Uygulama Profesyoneli Yetiştirecek

Bahçeşehir Üniversitesi’nin Beşiktaş’taki güney kampüsünde “Kurumlarda Yapay Zeka: Güvenlik, Etik, Entegrasyon ve Ekonomik Değer” başlıklı sempozyum düzenlendi. Programa Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, Bahçeşehir Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Esra Hatipoğlu, dekanlar, iş dünyası temsilcileri, öğrenciler ve çok sayıda davetli katıldı.

Sempozyumda yapay zekanın kurumlara sunduğu fırsatların yanı sıra güvenlik, etik, entegrasyon ve ekonomik değer başlıkları ele alındı. Teknolojinin iş süreçlerine güvenli ve kontrollü biçimde dahil edilmesi, veri güvenliği, kişisel verilerle ticari sırların korunması ve kurumsal dönüşüm konuları da değerlendirildi.

Kacır: Teknoloji İnsanlığın Hayrına Kullanılmalı

Programda konuşan Bakan Kacır, yapay zekanın insani değerlerin önüne geçmemesi gerektiğini vurguladı. Yaygın kullanılan yapay zeka modellerinin tek tipleştirici yapısının farklı toplumların hafızasını, değer dünyasını, dil zenginliğini ve hayat tecrübesini göz ardı eden bir dijital geleceğe yol açabileceğini belirten Kacır, Gazze’de yapay zekanın saldırı hedeflerinin belirlenmesinde kullanılmasını da eleştirdi.

Kacır, “Hiçbir algoritma, insanın ahlaki ve hukuki sorumluluğunu ortadan kaldıramaz. Hiçbir teknolojik üstünlük, sivillerin yaşam hakkının yok sayılmasının utancını örtemez. İnsanı merkeze almayan, adaleti gözetmeyen, mahremiyeti korumayan bir zeminde geliştirilen teknoloji; insanlığın hayrına netice üretemez” dedi.

Türkiye’nin Milli Teknoloji Hamlesi vizyonuyla yapay zekayı vatandaşlar ve insanlık için refah vesilesine dönüştürecek irade ve birikime sahip olduğunu ifade eden Kacır, bu altyapının son 23 yılda oluşturulan araştırma, yenilik ve üretim ekosistemiyle geliştirildiğini söyledi.

Bakan Kacır, TÜBİTAK Yapay Zeka Enstitüsü aracılığıyla akademik yetkinliğin sanayinin ihtiyaçlarıyla buluşturulduğunu, TÜBİTAK Yapay Zeka Ekosistem Çağrılarıyla yerli teknolojilerin ürün, hizmet ve ekonomik değere dönüşmesinin desteklendiğini aktardı. Türkçe Büyük Dil Temel Modeli Sektörel Uyarlama Çağrısı ile sektörlerin ihtiyaçlarına yönelik projelerin hızlandırıldığını belirten Kacır, KOSGEB Yapay Zeka Kredi Programı sayesinde KOBİ’lere maliyet ve rekabet avantajı sağlanmasının amaçlandığını kaydetti.

TEKNOFEST, Milli Teknoloji Uzmanlık Programları, Deneyap Teknoloji Atölyeleri, Sektör Kampüste programları, 42 Okulları ile Yapay Zeka ve Teknoloji Akademisi gibi uygulamalarla gençlerin yapay zeka çağının gerektirdiği becerilerle buluşturulduğunu dile getiren Kacır, yüksek hesaplama kapasitesinin önemine de dikkat çekti. Bu kapsamda yüksek başarımlı hesaplama kümesi ARF’in hizmete alındığını, yapay zeka girişimlerinin EuroHPC süper bilgisayarlarından ücretsiz yararlanmasının ve MareNostrum 5’in işlem kapasitesine erişmesinin sağlandığını belirtti.

2030 İçin Dört Temel Eksen

Kacır, kamu, özel sektör ve akademi çevrelerinin yanı sıra toplumun farklı kesimlerinden gelen görüşlerle hazırlanan 2026-2030 Türkiye Yapay Zeka Eylem Planı’nın dört temel eksen üzerine kurulduğunu söyledi. “Fark Et, İstifade Et, Üret ve Yönet” başlıkları kapsamında yapay zeka ekosistemini güçlendirecek 16 eylem ve 2030’a yönelik hedefler belirlendi.

Bakan Kacır, “81 şehrimizde kuracağımız Yapay Zeka Okuryazarlığı Atölyeleriyle iki yılda 5 milyon vatandaşımıza ulaşacağız. 10 bin ileri düzey yapay zeka uzmanı ve 100 bin yapay zeka uygulama profesyoneli yetiştireceğiz” ifadelerini kullandı.

Plan kapsamında sağlık, tarım, eğitim ve elektronik ticaret gibi alanlardan en az 2 bin kamu veri setinin Ulusal Veri Kütüphanesi’nde erişime açılması hedefleniyor. Kacır ayrıca veri merkezlerinin toplam kurulu gücünün 2030’a kadar en az 1 gigavata çıkarılacağını, veri merkezi, bulut bilişim ve yapay zeka altyapıları için özel sektör öncülüğünde en az 10 milyar dolarlık kaynağın harekete geçirileceğini açıkladı.

Türkçe yapay zeka çözümlerinin geliştirilmesi amacıyla BİLGE dil modelinin araştırmacı ve girişimcilerle buluşturulacağını söyleyen Kacır, yapay zeka kuponlarıyla KOBİ’lerin ihtiyaç duyduğu teknolojilere erişimin kolaylaştırılacağını belirtti. Sağlık, enerji ve akıllı üretim başta olmak üzere öncelikli alanlarda yenilikçi fikirlerin ürünlere dönüşmesinin destekleneceğini kaydetti.

Kacır, güven unsurunun eylem planının bütün eksenlerini besleyen ortak zemin olduğunu ifade etti. Sağlık, eğitim ve istihdam gibi alanlarda sistemlerin kullanıma sunulmadan önce muhtemel etkilerinin değerlendirileceğini belirten Kacır, insan denetimi ile teknik güvenlik testlerinin süreçlerin ayrılmaz parçası olacağını söyledi. Oluşturulacak Ulusal Yapay Zeka Etik Kurulu’nun mahremiyetin korunması, ayrımcılığın önlenmesi ve çocukların güvenliği konularında rehberlik edeceğini aktardı.

Hatipoğlu: İnsan Merkezli Bir Yönetim Anlayışı Gerekli

Bakan Kacır’ın ardından konuşan Bahçeşehir Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Esra Hatipoğlu, dijital yapay zekayı yalnızca teknolojik bir yenilik olarak değil, kurumların karar alma biçimini, üretim kapasitesini ve geleceğe hazırlanma anlayışını yeniden düşünmesini gerektiren stratejik bir dönüşüm alanı olarak gördüklerini söyledi.

Hatipoğlu, sempozyumun odağının yapay zekanın kurumlarda yer alıp almayacağından çok, bu teknolojinin insanı merkeze alan, güveni koruyan ve gerçek değer üreten bir anlayışla nasıl yönetileceği olduğunu belirtti. Gün boyunca düzenlenecek dört panelde yapay zekanın kurum içi süreçlere entegrasyonu, güvenlik, veri, hukuki sorumluluk ve ekonomik değer boyutlarının ele alınacağını ifade etti.