Köprüler Ve Otoyollar Satılıyor Mu? Bakanlıktan 30 Yıllık Devir İçin Net Açıklama
Köprüler ve otoyollar satılıyor mu? ÖİB, mülkiyetin devlette kalacağını, işletme hakkı için 30 yıllık devir modelinin değerlendirildiğini açıkladı.
Türkiye'de milyonlarca sürücünün kullandığı köprü ve otoyollara ilişkin Resmi Gazete'de yayımlanan karar sonrası “Köprüler ve otoyollar satılıyor mu?” sorusu gündeme geldi. Karayolları Genel Müdürlüğü sorumluluğunda bulunan çeşitli otoyollar, bağlantı yolları, çevre yolları ile 15 Temmuz Şehitler Köprüsü ve Fatih Sultan Mehmet Köprüsü özelleştirme kapsam ve programında yer aldı. Karara göre mülkiyet devri yapılmadan işletme hakkının 30 yıllığına devredilmesine yönelik modeller değerlendirilecek. Hazine ve Maliye Bakanlığına bağlı Özelleştirme İdaresi Başkanlığı da tartışmaların ardından açıklama yayımladı. Başkanlık, yürütülen hazırlıkların kamu varlıklarının satışına yönelik olmadığını bildirdi. Mülkiyetin devlette kalacağı, işletme hakkı devri, kiralama veya gelir ortaklığı gibi yöntemlerin değerlendirileceği aktarıldı. Kamuoyunda gündeme gelen yıllık 600 milyon dolar kâr iddiasına da yanıt verildi. ÖİB açıklamasında 600 milyon doların kâr değil gelir olduğu, yaklaşık 300 milyon doların bakım ve onarım giderlerine ayrıldığı belirtildi. Ücretsiz otoyolların ücretli hale getirilmesine veya geçiş ücretlerine ek artış yapılmasına yönelik alınmış karar bulunmadığı da açıklandı.
Köprüler Ve Otoyollar 30 Yıllığına Nasıl Devredilecek?
Cumhurbaşkanı kararı kapsamında Niğde-Pozantı Otoyolu, Gaziantep Çevre Otoyolu ve Bursa Çevre Otoyolu ilgili bağlantı yolları ve hizmet tesisleriyle özelleştirme programına dahil edildi.
Daha önce kapsamda bulunan 15 Temmuz Şehitler Köprüsü, Fatih Sultan Mehmet Köprüsü, Edirne-İstanbul-Ankara, Pozantı-Tarsus-Mersin, Tarsus-Adana-Gaziantep, Toprakkale-İskenderun, Gaziantep-Şanlıurfa, İzmir-Çeşme ve İzmir-Aydın otoyolları ile İzmir ve Ankara çevre otoyolları da süreçte yer alıyor.
Özelleştirme işlemlerinin 31 Aralık 2031 tarihine kadar tamamlanması öngörülüyor. İşletme hakkı için öngörülen süre ise 30 yıl olarak açıklandı.
ÖİB açıklamasına göre köprülerin ve otoyolların mülkiyeti devlette kalacak. Değerlendirilen modeller arasında işletme hakkı devri, kiralama ve gelir ortaklığı bulunuyor. Devir tamamlanana kadar bakım ve onarım faaliyetleri Karayolları Genel Müdürlüğü tarafından yürütülecek. Devir sonrasında KGM denetleyici konumda olacak.
Başkanlık ayrıca Resmi Gazete'de yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı'nın doğrudan özelleştirme ihalesine çıkıldığı anlamına gelmediğini bildirdi. Kararın yapılacak işlemler konusunda Özelleştirme İdaresi Başkanlığını yetkilendirdiği kaydedildi.
Bakanlıktan 600 Milyon Dolar Açıklaması
Kamuoyunda otoyolların yıllık 600 milyon dolar kâr sağladığı ve 30 yıllık toplam kârın 18 milyar dolara ulaşacağı yönündeki hesaplamalar da ÖİB açıklamasında ele alındı.
Başkanlık, 600 milyon dolarlık rakamın kârı değil geliri gösterdiğini bildirdi. Söz konusu tutarın yaklaşık 300 milyon dolarının bakım ve onarım giderlerine ayrıldığı aktarıldı. Yatırım, yenileme, personel ve işletme giderlerinin de hesaplamaya dahil edilmesi gerektiği belirtildi.
ÖİB'ye göre 600 milyon doların doğrudan 30 yıl ile çarpılarak toplam kâr veya kamu zararı hesabı yapılması teknik ve mali açıdan geçerli değil. Altyapı değerlemelerinde trafik tahminleri, bakım ve yenileme yatırımları, işletme giderleri, personel maliyetleri, finansman giderleri ve risklerin beraber değerlendirilmesi gerektiği ifade edildi.
Açıklamada çalışmaların hedefi; hizmet kalitesinin yükseltilmesi, bakım ve yatırımların hızlandırılması, işletme verimliliğinin artırılması ve sürdürülebilir altyapı yönetiminin sağlanması şeklinde aktarıldı.
Ücretsiz otoyolların ücretli hale getirilmesine yönelik alınmış karar bulunmadığı da bildirildi. Mevcut geçiş ücretlerine ek artış veya çalışanların mevcut haklarını kaybetmesine yol açacak kararın bulunmadığı kaydedildi.