Nepalde Sel Felaketi Neden Oldu? Geçti mi?

Nepal ile Çin’in Tibet sınırında 26 Ağustos 2026’da meydana gelen büyük sel felaketi, buz ve kaya kütlesinin dağlık bölgede çökmesiyle başlayan zincirleme olayların ardından oluşmuştur. İlk değerlendirmelere göre Langtang Lirung çevresindeki bir buzul bölümünün kopması, büyük miktarda buz ve kayanın Lhende Khola vadisine sürüklenmesine yol açmıştır. Oluşan enkaz akışı nehir yatağını kısa sürede doldurmuş ve güçlü bir ani sel meydana getirmiştir. Felaketin ardından Nepal ve Tibet’te arama kurtarma çalışmaları sürdürülmektedir.

Sel felaketi, çok kısa sürede geniş bir bölgeyi etkilediği için gündemde yer almaktadır. Nehir çevresindeki yerleşim alanları, yollar, köprüler ve enerji altyapısı ağır hasar görmüştür. Bölgedeki çok sayıda kişinin kayıp olması nedeniyle kesin can kaybının belirlenmesi için çalışmalar devam etmektedir.

Nepalde Sel Felaketi Neden Oldu? Geçti Mi?

Nepal'deki felaketin arkasındaki gelişmeler giderek netleşiyor. Uydu görüntüleri ve bilim insanlarının yaptığı ilk incelemeler, olayın yalnızca yoğun yağıştan kaynaklanan klasik bir sel olmadığını gösteriyor. Dağlık alanda meydana gelen büyük buz ve kaya hareketi suyun akışını aniden değiştiriyor ve çok güçlü bir taşkın dalgası oluşturuyor.

Araştırmalara göre Langtang Lirung yakınındaki buzulun alt bölümünde kopma meydana gelmiştir. Kopan buz kütlesiyle birlikte kaya ve toprak da vadinin içine taşınmıştır. hareketin ardından Lhende Khola nehrine ulaşan büyük enkaz kütlesi suyun önünü kesmiş ve ardından yüksek hızla ilerleyen akış meydana gelmiştir. Reuters'ın uydu görüntülerine dayanan değerlendirmesinde enkaz akışının saniyede yaklaşık 50 metre hıza ulaşmış olabileceği aktarılmaktadır.

Felaketin oluşumunda iklim değişikliğinin rolü de araştırılmaktadır. Bilim insanları, Himalayalar'da yükselen sıcaklıkların buzulların incelmesine ve dağlık yapıların daha hassas hale gelmesine katkı sağlayabileceğini değerlendirmektedir. Bununla birlikte mevcut veriler, 26 Ağustos'taki olayın tek ve kesin nedeninin iklim değişikliği olduğunu kanıtlamamaktadır. Deprem kaynaklı hareket ihtimali de ilk değerlendirmelerde gündeme gelmiştir.

Selin etkilediği bölgelerde kurtarma faaliyetleri devam etmektedir. Nepal tarafında ekipler ulaşılması güç yerleşimlere erişmeye çalışmaktadır. Tibet tarafında da sel ve çamur akışının etkilediği bölgelerden insanların güvenli alanlara taşınması için çalışmalar yürütülmektedir. Hasar gören yollar ve köprüler operasyonların ilerlemesini zorlaştırmaktadır.

"Sel geçti mi?" sorusunun yanıtı ise bölgeye göre değişmektedir. İlk büyük taşkın dalgası geçmiştir. Felaketin sonuçları sürmektedir. Arama kurtarma ekiplerinin çalışmaları devam ederken yeni taşkın ve heyelan risklerine karşı da uyarılar yapılmaktadır. Reuters, bölgede oluşan hassas su birikintileri nedeniyle ilave sel risklerinin bulunduğunu aktarmaktadır.

Can kaybına ilişkin rakamlar da arama çalışmalarının ilerlemesiyle değişmektedir. 27 Ağustos itibarıyla farklı kaynaklarda yüzlerce kişinin hayatını kaybettiği ve binin üzerinde kişinin kayıp olduğu bildirilmektedir. Yetkililerin ulaştığı yeni bilgiler nedeniyle toplam sayıların değişebileceği aktarılmaktadır.

Nepal'deki sel felaketi, yüksek dağlık bölgelerde buzulların ve yamaçların taşıdığı riskleri yeniden gündeme getirmiştir. Yaşanan olayın ardından kayıp kişilerin bulunması ve ulaşımın yeniden sağlanması için çalışmalar sürdürülmektedir. Felaketin kesin bilançosu ise arama kurtarma faaliyetlerinin tamamlanmasının ardından daha net ortaya çıkacaktır.