Çin, Japonya ve Tayvan kökenli istilacı kahverengi kokarca böceği, Amerika'nın ardından Avrupa'nın tamamına yayıldı. Türkiye'de ilk olarak 2017 yılında Artvin ve İstanbul'da tespit edilen böcek, ülkenin farklı bölgelerinde görülmeye devam ediyor.
Saldırdığı bitkilerde önemli verim ve kalite kayıplarına yol açan kahverengi kokarca, özellikle fındık üreticilerinin başlıca sorunları arasında yer alıyor. Saldırıya uğradığında çevresine koku salarak aynı türden diğer böcekleri çağırabildiği belirtilen istilacı tür, yüzlerce bitkiye zarar veriyor.
Evlerin Duvarlarını Ve Ağaçları Sardı
Sakarya'da nadiren görülen kahverengi kokarca, Ferizli ilçesine bağlı Bakırlı Mahallesi'nde yeniden ortaya çıktı. Evlerin duvarlarını, ağaçları ve tarım alanlarını kaplayan böcekler, mahalle sakinlerinin günlük yaşamını da zorlaştırmaya başladı. Vatandaşlar, istilaya karşı kendi imkanlarıyla ilaçlama yaparken bakımını üstlendikleri tavuk ve hindilerden de yararlanmaya çalışıyor.
Kahverengi kokarcayla mücadele amacıyla 20-25 hindi aldığını belirten mahalle sakini Ahmet Gezer, böceklerin geçen yıldan bu yana çoğaldığını söyledi. Gezer, fındık ürününün zarar gördüğünü ve üreticilerin mahsullerini düşük fiyatlarla satmak zorunda kaldığını ifade etti.
Gezer, “Kokarca böceği ile geçen senden beri mücadele ediyoruz. Ben geçen sene bunun çoğalacağını söylemiştim. Bu sene bütün mahsulü çürüttüler. Bunun için fındığımızı da çok ucuza veriyoruz. Piyasa da 180 lira gibi bir rakam diyorlar ama biz 80-90-120 liralara veriyoruz” dedi.
Toplu ilaçlamanın soruna çözüm olabileceğini dile getiren Gezer, mücadelenin uygun ve ruhsatlı ilaçlarla yapılması gerektiğini vurguladı. Böceklerin nisan ve mayıs aylarında yeniden ortaya çıkacağını belirten Gezer, “Topyekun mücadele edersek bunu yok edeceğiz. Bu kokarca böcekleriyle mücadele etmek için 20-25 adet hindi aldım, tavuklarımda var ama hayvanlar bile doydu” diye konuştu.
“Evlere Giremez Olduk”
Bakırlı Mahallesi Muhtarı Ali Rıza Durmuş da kahverengi kokarcayla iki yıldır mücadele ettiklerini, bu yıl durumun önceki dönemden daha ağır olduğunu söyledi. Böceklerin bahçelerden çıkarak barınacak yer aradığını aktaran Durmuş, bu nedenle evlerin de istiladan etkilendiğini belirtti.
Durmuş, “Şu anda herkesin evini ilaçlaması lazım. Bunlar hakkında uzman olduk ama mücadele edemiyoruz. İlaçlama yapılınca da geliyorlar biz ne yapacağımızı şaşırdık” ifadelerini kullandı. Ankara'dan gelen ekiplerin samuray arılarını saldığını ancak bunun sonuç vermediğini belirten Durmuş, böceklerin fındığa ciddi zarar verdiğini kaydetti.
İlaçlama yapılmasına rağmen ürünün kurtarılamadığını söyleyen Durmuş, “Temmuz ayında yavrulamışlar 15 Ağustos'tan sonra çıktılar ve fındığı çürüttüler Allah rahmet eylesin fındık şu anda hiç yok. İlaçlama yaptık ama fındığımızı kurtaramadık. Evlere giremez olduk” diye konuştu.
“Tarımı Bitirdi”
Mahalle sakini Mikail İzgi ise istilanın tarımsal üretimi durma noktasına getirdiğini ifade etti. Mahalle halkının hem kendi evlerini hem de komşularının evlerini ilaçlatmaya çalıştığını aktaran İzgi, daha kapsamlı önlem alınması gerektiğini söyledi.
İzgi, “Bu böcek tarımı bitirdi. Ciddi bir önlem alınması lazım. Ülke için ve Ferizli için çok sıkıntılı bir durum” dedi. Kahverengi kokarcanın son bir buçuk ayda yoğunlaştığını belirten İzgi, böceğin fındık döneminde daha az görüldüğünü, ancak son dönemde istilanın zirve yaptığını söyledi.