Benzin, motorin, LPG otogaz ve tüpgaz fiyatlarında yaşanan yükselişlerin tüketici üzerindeki etkisini azaltmak amacıyla uygulanan eşel mobil mekanizmasında yeni bir döneme giriliyor. Mevcut düzenlemeye göre sistemin uygulama süresinin 1 Ekim 2026 itibarıyla sona ermesi bekleniyor.
Temmuz 2026’da Resmi Gazete’nin mükerrer sayısında yayımlanan Cumhurbaşkanı Kararı ile eşel mobil sisteminin uygulama süresinde değişiklik yapılmıştı. Düzenleme kapsamında 1 Ağustos ile 30 Eylül arasındaki dönemde yurt içi rafineri fiyatlarında artış yaşanması halinde, bu yükselişin yüzde 25’i oranında ÖTV indirimi uygulanması öngörülmüştü.
Rafineri fiyatlarının gerilemesi durumunda ise daha önce uygulanan ÖTV indiriminin tamamı kadar artış yapılması kararlaştırılmıştı. Böylece vergi düzenlemesiyle akaryakıt fiyatlarındaki yükselişin pompaya etkisinin sınırlandırılması hedeflenmişti.
Eşel Mobil Uygulaması 1 Ekim’de Sona Erecek
Mevcut düzenleme doğrultusunda eşel mobil uygulamasının 1 Ekim 2026’da sona ermesi bekleniyor. Sistemin devreden çıkmasıyla birlikte akaryakıt fiyatları üzerindeki vergi etkisinin daha belirgin hale gelmesi mümkün olacak.
Ancak 1 Ekim sonrasında istasyonlarda oluşacak fiyatlar yalnızca ÖTV değişikliğine göre belirlenmeyecek. Uluslararası petrol fiyatları, döviz kuru, rafineri fiyatları ve diğer maliyet kalemlerinde yaşanacak değişimler de benzin, motorin ve LPG fiyatlarının oluşumunda etkili olacak.
Benzin İçin 12 Lira 48 Kuruşluk Hesap
Eşel mobil sisteminin sona ermesiyle ilgili en çok merak edilen başlıklardan biri, benzinin litre fiyatında yaşanabilecek değişim. Mevcut hesaplamalara göre benzinin litresinden alınan ÖTV yaklaşık 4 lira 43 kuruş seviyesinde bulunuyor.
ÖTV’nin yasal üst sınır olan 14 lira 83 kuruşa yükseltilmesi halinde, mevcut tutar ile yasal sınır arasındaki fark yaklaşık 10 lira 40 kuruş olarak hesaplanıyor. Bu farkın üzerine yüzde 20 KDV’nin eklenmesiyle birlikte benzinin litre fiyatına yansıyabilecek toplam vergi kaynaklı artışın 12 lira 48 kuruşa kadar ulaşabileceği belirtiliyor.
Ancak söz konusu 12 lira 48 kuruş, gerçekleşmesi kesinleşmiş bir zam anlamına gelmiyor. Bu rakam, mevcut ÖTV ile yasal üst sınır arasındaki farkın tamamının pompa fiyatına yansıtıldığı varsayımsal senaryoyu ifade ediyor. Dolayısıyla 1 Ekim’de benzine otomatik olarak 12 lira 48 kuruş zam yapılacağı yönündeki değerlendirme kesin bir fiyat bilgisi olarak kabul edilmiyor.
Motorin Ve LPG Fiyatları Da İzlenecek
Eşel mobil mekanizmasının sona ermesi yalnızca benzini ilgilendirmiyor. Motorin ve LPG otogaz fiyatlarında da vergi uygulamalarının pompa fiyatlarına etkisi yeni dönemde yeniden gündeme gelecek.
Özellikle rafineri fiyatları ile döviz kurunda yaşanabilecek hareketlilik, akaryakıt fiyatlarının yönünü belirleyen unsurlar arasında yer alacak. Bu nedenle 1 Ekim sonrasında oluşacak fiyatların, o tarihteki piyasa koşullarına göre yeniden hesaplanması gerekecek.
Tüketicilerin istasyonlarda karşılaşacağı nihai fiyatlar; ÖTV değişikliğinin yanı sıra petrol piyasasındaki gelişmeler, döviz kuru, rafineri maliyetleri ve diğer maliyet unsurlarının birlikte etkisiyle şekillenecek.
Uygulamanın Bütçeye Maliyeti 90 Milyar Liraya Ulaşmıştı
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Mayıs 2026’da yaptığı açıklamada eşel mobil uygulamasının kamu bütçesine etkisi hakkında değerlendirmelerde bulunmuştu. Şimşek, sistemin ilk iki aylık maliyetinin yaklaşık 90 milyar lira, başka bir ifadeyle yaklaşık 2 milyar dolar seviyesinde olduğunu açıklamıştı.
Aynı koşulların yıl boyunca sürmesi halinde maliyetin yaklaşık 600 milyar liraya ulaşabileceğini belirten Şimşek, eşel mobil uygulamasının akaryakıt fiyatlarındaki ani yükselişlerin tüketici üzerindeki etkisini sınırlamaya yönelik bir mekanizma olduğunu ifade etmişti.
Yeni Fiyat Tablosu 1 Ekim Sonrasında Netleşecek
Eşel mobil uygulamasının sona ermesiyle akaryakıt fiyatlarında yeni bir dönem başlayacak. Özellikle benzinde ÖTV’nin hangi seviyede uygulanacağı ve vergi değişikliğinin pompa fiyatına ne ölçüde yansıyacağı merak ediliyor.
ÖTV üzerinden yapılan hesaplamalar, tüketicinin istasyonda karşılaşacağı nihai fiyatı tek başına göstermiyor. Petrol fiyatları, döviz kuru ve rafineri maliyetlerindeki değişimler de fiyatlandırma sürecine dahil olacak.
Bu nedenle 1 Ekim 2026 itibarıyla benzinde 12 lira 48 kuruşluk kesin bir zam yapılacağı ifadesi gerçeği tam olarak yansıtmıyor. Söz konusu tutar, ÖTV’nin yasal üst sınıra çıkarılması halinde ortaya çıkabilecek teorik azami artış senaryosunu gösteriyor.