Esenler Belediyesi Prof. Dr. Sadettin Ökten Şehir Düşünce Merkezi’nin hazırladığı Türkiye Trafik Durum Raporu, İstanbul’daki trafik yoğunluğunun kent ekonomisi ve günlük yaşam üzerindeki etkilerini gözler önüne serdi. Rapora göre İstanbul trafiğinin yıllık ekonomik maliyeti yaklaşık 10 milyar dolara ulaşıyor.
Söz konusu maliyetin yalnızca araçların trafikte tükettiği ekstra yakıttan oluşmadığı belirtildi. Trafikte geçirilen süre, kaybedilen iş gücü ve yoğunluğun oluşturduğu diğer ekonomik etkiler de toplam hesaplamaya dahil edildi. Ekstra yakıt tüketiminin yıllık maliyetinin ise 760 milyon dolar seviyesinde olduğu aktarıldı.
İstanbullular yılda 288 saat kaybediyor
Raporda, İstanbul’da yaşayan bir kişinin trafikte geçirdiği süre nedeniyle yılda ortalama 288 saat kaybettiği ifade edildi. Bu sürenin yaklaşık 12 tam güne karşılık geldiği belirtildi. INRIX 2025 verilerine göre ise bir sürücü, yıl içinde 105 saatini trafik tıkanıklığı nedeniyle yolda geçiriyor.
Raporda yer alan veriler, kentteki trafik sorununun yalnızca ulaşım süresini uzatan bir problem olmadığını, aynı zamanda ekonomik kayıplara ve zaman israfına yol açtığını ortaya koydu. Trafik yoğunluğunun etkileri, yakıt tüketiminin yanı sıra çalışanların ve sürücülerin yolda geçirdiği süre üzerinden de değerlendirildi.
Türkiye’de trafik kazalarının bilançosu
Türkiye genelinde 2024 yılında 1 milyon 444 bin 26 trafik kazası meydana geldi. Bu kazaların 266 bin 854’ünün ölümlü veya yaralanmalı nitelikte olduğu kaydedildi. 2025 yılında kaza sayısının arttığı, buna karşın ölüm sayısının 6 bin 400’den 6 bin 35’e gerilediği bildirildi.
Türkiye genelinde gerçekleştirilen saha araştırmasına katılanların yüzde 55,5’i, yaşadıkları bölgedeki en önemli trafik sorunu olarak sürücülerin dikkatsizliğini ve trafik bilincinin eksikliğini gösterdi. Yol kapasitesi ve otopark sorununu belirtenlerin oranı ise yüzde 46,3 olarak ölçüldü.
Marmara Üniversitesi’nden Doç. Dr. Abdullah Demir, araştırmanın sonuçlarını değerlendirirken, “Ankette iki tane önemli bulgu var. Katılımcıların yüzde 55,55’i, sürücülerin dikkatsizliğine ve trafik bilincinin eksikliğine dikkat çekiyor.” ifadelerini kullandı.
Çözüm için toplu taşıma vurgusu
Ulaşım Uzmanı Dr. Fatih Gündoğan, trafik sorununun çözümü için toplu taşımanın geliştirilmesi gerektiğini belirtti. Gündoğan, “Trafik sorununun çözülmesi için toplu taşımanın gelişmesi şart” dedi.
Toplu taşımaya aktarılabilecek her yolcunun bu sisteme kazandırılması gerektiğini vurgulayan Dr. Gündoğan, Taksim Meydanı’nı örnek gösterdi. Gündoğan, Taksim Meydanı’na ne kadar yol yapılırsa yapılsın, metro sistemi olmadan insanların bir araya getirilemeyeceğini ifade etti.
Araç sayısı 10 yılda 33 milyonu aştı
Türkiye’de araç sayısının 2015 yılında 20 milyon olduğu, 2025 Ekim sonu itibarıyla ise 33 milyon 193 bin 636’ya yükseldiği aktarıldı. Her yıl trafiğe yaklaşık 2 milyon yeni araç katıldığı belirtildi. İstanbul’da son 10 yılda ortaya çıkan otopark ihtiyacının ise Esenler ilçesinin yüzölçümü kadar olduğu kaydedildi.
Dr. Gündoğan, trafik bilincinin ailede ve okullarda artırılması gerektiğini belirterek, “Ailedeki eğitim hepsinden önemlidir. Eğitimi mutlaka artırıyor olmamız lazım. Trafikteki saygı, sabır ve sorumluluk bilincini bizim öncelikle ailede veriyor olmamız lazım” ifadelerini kullandı.
Raporda moto kuryelerin çalışma koşullarına ilişkin değerlendirmelere de yer verildi. Kuryelerle yapılan odak grup görüşmelerinde, yüksek teslimat baskısı ve güvencesiz çalışma koşullarının riskli davranışlara yol açabildiği ortaya kondu. Diğer sürücüler ise moto kuryelerin ani manevralarını trafik güvenliği açısından riskli buldu.