Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, Türkiye Özel Sektör Havacılık İşletmeleri Derneği’nin (TÖSHİD) 1. Ulusal Havacılık Şurası İzleme ve Değerlendirme Zirvesi’nde Türkiye sivil havacılığındaki gelişmelere ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Uraloğlu, TÖSHİD’in 1989’dan bu yana özel sektör havacılığının ortak sesi olduğunu belirterek zirvenin sektörün ihtiyaç ve taleplerinin ele alınması açısından önemli bir fırsat sunduğunu söyledi.
Türkiye’nin Asya, Avrupa ve Afrika’nın kesişim noktasında bulunduğuna dikkati çeken Uraloğlu, ülkenin dört saatlik uçuş mesafesinde yaklaşık 1,6 milyar insanın yaşadığı 67 ülkenin merkezinde yer aldığını ifade etti. Bu coğrafi avantaj doğrultusunda havacılık stratejilerinin küresel ölçekte planlandığını belirten Uraloğlu, son 24 yılda sivil havacılıkta önemli atılımlar gerçekleştirildiğini kaydetti.
Havalimanı Ve Filo Kapasitesi Büyüdü
Uraloğlu, 2002 yılında 26 olan aktif havalimanı sayısının bugün 58’e yükseldiğini, yapımı devam eden Yozgat ve Bayburt-Gümüşhane havalimanlarının tamamlanmasıyla bu sayının 60’a çıkacağını söyledi. Toplam yolcu sayısının 2002’de 34,5 milyon iken 2025’te 247 milyona ulaştığını belirten Uraloğlu, hava aracı sayısının da yüzde 424 artışla 2026 yılı Eylül ayı sonu itibarıyla 2 bin 562’ye çıktığını açıkladı.
Havayolu işletmelerinin filosundaki uçak sayısının 162’den 872’ye yükseldiğini aktaran Uraloğlu, koltuk kapasitesinin 27 bin 500’den 165 bin 586’ya, kargo kapasitesinin ise 303 bin kilogramdan 2,9 milyon kilograma çıktığını bildirdi. Bakan, bu sonuçların yalnızca kamunun değil, tüm sektörün ortak başarısı olduğunu vurguladı.
Körfez bölgesindeki gelişmeler nedeniyle artan maliyetlere karşı Antalya, Adnan Menderes, Dalaman ve Bodrum havalimanlarında yolcu hava araçlarına yönelik yer hizmetleri tarifesinde uygulanan yüzde 50’lik dönemsel indirimin, 2026 yılı tarife revizyonları kapsamında yıl geneline yayıldığını belirten Uraloğlu, uygulamanın yer hizmetleri kuruluşlarının rekabet gücünü destekleyeceğini ifade etti.
Havacılık İhracata Katkı Sağlıyor
Uraloğlu, 2025 yıl sonu itibarıyla Türkiye’nin ilk 10 ihracatçı firması arasında üç havayolu şirketinin bulunduğunu söyledi. Hizmet ihracatının toplam 125 milyar dolara ulaştığını belirten Bakan, ilk 10 havacılık firmasının ihracatının ise yaklaşık 29 milyar dolar olduğunu açıkladı. Bu tablonun havacılığın yalnızca bir ulaştırma faaliyeti olmadığını, dış ticaret dengesi ve hizmet ihracatına doğrudan katkı sunan stratejik bir sektör haline geldiğini gösterdiğini kaydetti.
Türkiye’nin ICAO’nun 193 üyesinin 175’iyle Hava Ulaştırma Anlaşması bulunduğunu belirten Uraloğlu, Türk hava yolu işletmelerinin 2026 itibarıyla 133 ülkede 356 dış hat noktasına ulaştığını söyledi. Son dört yılda gerçekleştirilen 87 müzakere ve mektup teatisi sonucunda yaklaşık 890 haftalık ilave yolcu ve kargo trafik hakkı elde edildiğini aktaran Uraloğlu; Suudi Arabistan, Kuveyt, Özbekistan, Ürdün, Mısır, Endonezya, Vietnam, Filipinler, Avustralya, Cezayir ve Tayland’da kapasite artışları sağlandığını belirtti.
Asya-Pasifik açılımının stratejik önceliklerden biri olduğunu dile getiren Uraloğlu, Çin ile haftalık yolcu trafik hakkının 21 frekanstan 49 frekansa çıkarıldığını bildirdi. Kargo taşımacılığında da Kanada’daki haftalık 7 seferlik kapasitenin sınırsız hale getirildiğini; Vietnam’da 10’dan 28’e, Kazakistan’da 7’den 38’e, Hong Kong’da ise 7’den 14’e yükseltildiğini açıkladı.
İstanbul Havalimanı’nın 2025’te 2,1 milyon ton kargo taşıyarak Avrupa’da önemli bir konuma geldiğini belirten Uraloğlu, FedEx ve Trendyol hangarlarının da hizmete açıldığını söyledi. İstanbul Havalimanı’nın e-ticaret merkezi haline getirilmesi amacıyla yürütülen çalışmalar kapsamında İstanbul E-ticaret Lojistik Merkezi’nin kavramsal ve konsept mimari tasarımının tamamlandığını, merkezin ilerleyen dönemde devreye alınmasının hedeflendiğini kaydetti.
İha Takip Sistemi Planlanıyor
Uraloğlu, havacılık sektöründe teknik kabiliyet ve sertifikasyon kapasitesinin geliştirilmesine de önem verdiklerini söyledi. HÜRKUŞ Eğitim Uçağı ve Gökbey Helikopterinin sertifikasyonunun gerçekleştirildiğini belirten Bakan, ilk yerli tasarım sıcak hava balonuna tip sertifikası verilmesiyle sıcak hava balonu üretimi ve ihracatının önünün açıldığını ifade etti.
Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü bünyesinde eğitim, lisanslandırma, ruhsatlandırma, denetim ve sertifikasyon süreçlerinin dijital ortama taşındığını aktaran Uraloğlu, daha hızlı, şeffaf ve veri odaklı bir yönetim altyapısı oluşturulduğunu belirtti.
İHA kullanımındaki artışa ilişkin son verileri de paylaşan Uraloğlu, “2026 yılı Eylül ayı sonu itibarıyla aktif İHA pilot lisansına sahip kişi sayımız 1 milyon 853 bini, satışa ve uçuşa hazır İHA sayımız ise 81 bini aşmıştır” dedi. Bu büyümeyi düzenli hava sahasıyla karşılamak amacıyla İHA Takip ve Trafik Yönetim Sistemi Projesi’nin planlandığını açıkladı.
Bakan Uraloğlu ayrıca havalimanlarında yenilenebilir enerji yatırımlarının sürdüğünü, 19-20 Kasım 2026 tarihlerinde Montreal’de yapılacak ICAO Olağanüstü Genel Kurulu’nda Türkiye’nin Avrupa Sivil Havacılık Konferansı adayı olarak Konsey üyeliği seçimine katılacağını belirtti. Uraloğlu, Türkiye’nin seçilmesi halinde küresel havacılık politikalarının oluşturulduğu karar mekanizmalarında doğrudan yer alacağını ifade etti.